Skip to content

Compassie bij opvang van verwarde mensen is het belangrijkst.

Compassie moet belangrijker zijn dan geld en regels bij de zorg voor kwetsbare mensen, aldus oud-psychiater Armand Höppener en oud-arbeidspastor Rien Brouwer.

‘Je kan die vrouw toch niet zomaar op straat laten liggen’, zei een Twentse politieagente onlangs bij een uitzending van ‘De Monitor’ over de zorg voor mensen met

verward gedrag. Een prachtig voorbeeld van het niet wegstoppen van haar medemenselijkheid. Deze vrouw moet geholpen worden. Laten we haar niet mijden, maar een veilige plek in onze gemeenschap geven. Zo krijgt zij weer hoop en haar waardigheid terug.

Dit voorbeeld sluit naadloos aan bij vele andere nieuwsmeldingen dat de zorg voor deze doelgroep niet op orde is. Volgens de politie is de afgelopen tien jaar het aantal incidenten van overlast door mensen met verward gedrag verdubbeld naar 90.000 per jaar. Het CBS meldde dat in dezelfde periode het aantal daklozen, onder wie veel verwarde mensen, ook verdubbeld is naar 40.000. Zorg- en hulpverleners kunnen de vele ernstige incidenten kennelijk niet voorkomen zoals vorige week bij het gezinsdrama in Hengelo en eerder dit jaar bij de dood van twee mensen op de Brunssummerheide.

Het Leger des Heils luidde vorige week de noodklok en vreest voor nog meer daklozen door bezuinigingen van de gemeenten. De samenleving is terecht bezorgd en wordt ook angstiger. Stigmatisering treedt op in plaats van te investeren in verbinding. Dan kan zomaar een grens worden overschreden, zoals eerder deze maand gebeurde toen Utrechtse buurtgenoten ‘oprotte’ zeiden tegen hun verwarde buurvrouw.

Veel is ten goede én ten kwade veranderd

In de afgelopen veertig jaar hebben wij vanuit de psychiatrie en het pastoraat veel ten goede én ten kwade zien veranderen. Veiligheid voor cliënten en samenleving stonden lang centraal. Daarna volgde een periode waarbij sociale en humane zorg nagestreefd werd met meer samenhang en maatschappelijke integratie.

Als neveneffecten van te weinig aandacht voor veiligheid zien we rond de eeuwwisseling ‘verzamelplaatsen’ ontstaan van daklozen, drugsverslaafden en mensen met verward gedrag. Als antwoord slaan overheid, zorg, gemeente, politie en woningbouwcorporaties de handen ineen. Precies tien jaar geleden vond een door bezuinigingen en concurrentie ingegeven stelselwijziging plaats. Ook de sociale werkplaatsen, die mensen werk en sociaal contact boden, verdwenen. Kwetsbare mensen kwamen nog meer thuis te zitten, vereenzaamden of liepen in verwarring op straat.

Tegenwoordig geldt: ‘Je telt pas mee als je eigen kracht laat zien.’ Het leven is maakbaar en lukt het niet, dan ben je een loser, ‘eigen schuld, dikke bult’. Maar voor zeer kwetsbare mensen met weinig eigen kracht werkt deze aanpak averechts.

Iedere mens telt

Professionals uit de publieke sector weten diep in hun hart wat er mis is: te veel regelgeving, sturing op geld, vervreemding en bureaucratie. Dit heeft bij hen gezorgd voor onmacht. Zij weten dat niet aflatende aandacht, vaak intensief en soms binnen een veilige omgeving, nodig is. Ze zijn echter ‘beroofd’ van de mogelijkheid hun compassie te uiten en de durf om tegen de regels en de bureaucratie in te gaan.

Deze professionals en hun bestuurders zouden de ruimte moeten nemen om hun ervaring met de doelgroep met weinig eigen kracht ten volle te benutten. Hier heerst geen mammon of markt maar geldt dat iedere mens telt. Dat is een verbondenheid met de waarde medemenselijkheid en deze is belangrijker dan geld of regels. Uitgaande van deze andere houding, zal de politie meer zorg en de GGZ meer veiligheid kunnen bieden, niemand staat er nog alleen voor. Dan wordt het vertrouwen van alle betrokkenen versterkt en bij burgers daalt de angst.

Bron: Dagblad Trouw, 31 oktober 2019

0 Gedeeld

Laat een reactie achter