Er is sprake van verwaarlozing van mensen die niet goed meekunnen. Vandaag is er een bericht over ambulance personeel dat veel ernstig verwaarloosde verwarde mensen aantreft. Van het weekend was het gesprek van de dag de vele doden in de verpleeghuizen. Morgen zal er weer een ander drama met kwetsbare mensen de actualiteitenprogramma’s vullen.

Het laat duidelijk zien dat mensen in verpleeghuizen, mensen met beperking, dakloze, psychiatrie, vluchtelingen, gevangenis etc.  onvoldoende beschermende zorg ontvangen. We weten al lang dat in oorlogstijd, rampen, economische crisissen of gezondheidsdrama’s mensen met weinig eigen kracht achter in de rij moeten aansluiten. We leren onze historische lessen niet en zijn opnieuw in een  desastreuze valkuil terecht gekomen?

Verwaarlozing van mensen met weinig eigen kracht

Er is ongelijkheid in onze zorg ontstaan met een verwaarlozing van de beschermende taak voor mensen met weinig eigen kracht. Zij vormen circa een kwart van onze bevolking. De zwakke sociaal economische positie van deze mensen versterkt hun achterstelling. Door de grotere nadruk op zorgefficiëntie is de verschraling op hun bord terecht gekomen. Het is bij uitstek een groep mensen met een slechte gezondheidstoestand, die ook beduidend korter leeft. Hun zorg vraagt om meer regie, toewijding en aandacht. Juist omdat zij niet  vragen sluiten ze achter in de rij aan. Op deze wijze vergroten ze  hun eigen ongezondheid en zijn een bron voor onveilige situaties in de samenleving.

Geen verantwoordelijken

Nederland kent een prachtige zorggeschiedenis waarbij eerst de zuilen bijna honderd jaar het heft in handen namen. Daarna was het de beurt aan de verzorgingsstaat die samen met professionals voor beschermende zorg garant stond. De afgelopen twintig jaar is die zorg en de verantwoordelijken in een rap tempo verdwenen. Daarvoor was er reeds een klimaat ontstaan dat door een associatie van veiligheid met paternalisme een actieve aandacht besmet was geraakt. Binnen het huidige stelsel zijn de publieke taken van bescherming weggeschreven tot niet betaalbare “producten”. Er wordt geen verantwoordelijkheid meer genomen. Decentralisatie van overheidstaken naar zorg en lagere overheden heeft bescherming onzichtbaar gemaakt. Alle bescherming moet in de wijk gebeuren. Maar buurtbewoners kunnen deze inclusie van de meest complexe mensen in hun wijk niet aan. De GGz en politie draaien om elkaar heen bij mensen met verward gedrag. Gemeenten en centrale overheid kijken naar elkaar hoe kwetsbare jongeren tussen wal en schip vallen. Voor alle kwetsbare groepen is bescherming niet meer verzekerd en lijkt te gelden “Niet zien is verloederen”.

Actieve menswaardige aandacht  

Ondanks vele waarschuwingen is vergeten dat de beschermende zorg voor mensen die niet goed meekunnen een primaire taak is voor de overheid die daarbij gezamenlijk optrekt met professionals. In deze crisistijd ontstaan een soort “nieuwe zuilen,” Persoonlijke initiatieven die humane aandacht als vanzelfsprekend prioriteit geven. Zij vragen en bieden een menswaardige zorg. Bij mensen komt het beste naar boven. Familie, vrienden, buren en zelfs vreemden staan voor elkaar klaar. Samen houden ze de moed erin. Het is hartverwarmend die liefde en respect te zien voor elkaar. Maar, hoe gaan we dit vast houden in de toekomst? Een krachtige voorbeeldfunctie en steun van overheid die daarbij nauw samenwerkt met professionals maakt de kans op succes groter.

Armand Höppener, voormalig psychiater en bestuurder en nu toezichthouder in de zorg

4 Gedeeld

Laat een reactie achter